Mục lục
Isopropyl Alcohol (IPA) là một trong những dung môi phổ biến nhất trong sản xuất công nghiệp. Nó tan trong nước và nhiều dung môi hữu cơ, dùng để pha loãng, sát trùng… D.A.P Chem hiện phân phối sản phẩm Isopropyl Alcohol xuất xứ Singapore, Nhật Bản, Hàn Quốc, quy cách 200kg/phuy phù hợp cho doanh nghiệp và đơn vị có nhu cầu sử dụng số lượng lớn.
Isopropyl Alcohol là gì?
Isopropyl Alcohol (IPA) là hóa chất không màu, dễ cháy, có mùi hắc nhẹ và hơi ngọt. Đây là dung môi công nghiệp đa dụng, thường được dùng để làm sạch linh kiện, pha chế sơn, mực in và đóng vai trò quan trọng trong quy trình sản xuất hiện đại nhờ khả năng bay hơi nhanh và hiệu quả hòa tan cao. Vì thế, Isopropyl Alcohol cần được bảo quản nơi thoáng mát, tránh tiếp xúc với nhiệt độ cao, đậy nắp kín để tránh thất thoát do bay hơi.
Thông số kỹ thuật
- Tên sản phẩm: Isopropyl Alcohol
- Tên gọi khác: 2- Propanol, Isopropanol, Rubbing Alcohol, s-Propanol, iPrOH, Dimethyl Carbinol, IPA
- Công thức hóa học: C3H8O (C3H7OH hay CH3CHOHCH3)
- Số CAS: [67-63-0]
- Ngoại quan: Chất lỏng không màu, mùi đặc trưng
- Xuất xứ: Singapore, Nhật Bản, Hàn Quốc.
- Quy cách: 200kg/phuy
Đặc tính lý hóa nổi bật của dung môi Isopropyl Alcohol
Isopropyl Alcohol nổi bật với nhiều đặc điểm lý hóa khiến nó trở thành dung môi phổ biến trong công nghiệp, y tế và đời sống. Tính ứng dụng cao của IPA dựa trên những đặc điểm lý hóa như sau:
Tính chất vật lý
- Khối lượng phân tử: 1g/mol
- Nhiệt độ sôi: 82.4 độ C
- Nhiệt độ nóng chảy: -89.5 độ C
- Tỷ trọng: 0,786 g/cm³ (ở 20°C).
- Độ nhớt: Thấp, dễ chảy.
- Độ bay hơi: Nhanh, không để lại cặn.
- Độ hòa tan: Tan hoàn toàn trong nước, Ethanol, Ether, và nhiều dung môi hữu cơ khác.
Tính chất hóa học
- Tính axit yếu: IPA là một rượu (Alcohol), có nhóm -OH, nên có thể tham gia phản ứng như một axit rất yếu, nhưng phản ứng này rất hạn chế trong điều kiện thường. Ví dụ: R-OH ⇌ R-O⁻ + H⁺.
- Phản ứng oxi hóa: IPA có thể bị oxi hóa để tạo thành Acetone (CH3COCH3) khi gặp chất oxi hóa mạnh như KMnO4 hoặc K2Cr2O7. Phương trình: C3H7OH → CH3COCH3 + H2.
- Phản ứng với kim loại hoạt động: IPA phản ứng với kim loại như kali để tạo ra isopropoxide (alkoxit) và giải phóng khí hydro. Phương trình: C₃H₇OH + K → C3H7OK + ½H2
- Phản ứng mất nước: Khi đun nóng với axit mạnh (như H2SO4) ở nhiệt độ cao, Isopropyl Alcohol có thể mất nước để tạo Propene (CH3-CH=CH2). Phương trình: C3H7OH → CH3-CH=CH2 + H2O.
- Tính cháy: Isopropyl Alcohol rất dễ bắt lửa, cháy trong không khí tạo CO2 và H2O. Phương trình: 2C3H7OH + 9O2 → 6CO2 + 8H2O.
- Phản ứng với kim loại kiềm: Isopropyl Alcohol có thể phản ứng với kim loại kiềm như Natri, Kali để tạo ra muối Alkoxide và giải phóng khí H2. Phương trình: 2C3H7OH + 2Na → 2C3H7ONa + H2↑.
- Khả năng khử trùng: Nhờ tính chất phá vỡ màng tế bào của vi sinh vật, Isopropyl Alcohol (đặc biệt ở nồng độ 70%) có khả năng tiêu diệt vi khuẩn, virus và nấm.
Điều chế, sản xuất dung môi Isopropyl Alcohol ra sao?
Hiện đại, dung môi IPA được sản xuất chủ yếu từ propylene (C₃H₆) thông qua các phương pháp sau:
- Hydrat hóa trực tiếp: Đây là cách điều chế Isopropyl Alcohol phổ biến nhất trong công nghiệp bởi ít gây ô nhiễm và đang dần thay thế cách dùng H2SO4. Cách thực hiện:
- Nguyên liệu: Propylene + nước
- Điều kiện phản ứng: Áp suất cao, nhiệt độ cao, xúc tác axit hoặc chất rắn.
- Quá trình thực hiện: Propene được hydrat hóa trực tiếp với nước (dạng lỏng hoặc khí), với điều kiện áp suất (8-10 atm) và có chất xúc tác của axit hỗ trợ.
- Phản ứng: CH3-CH=CH2 + H2O → CH3CHOHCH3 (IPA)
- Hydrat hóa gián tiếp: Phương pháp này thường dùng trong phòng thí nghiệm để đảm bảo an toàn khi điều chế. Cách thực hiện:
- Bước 1: Propylene phản ứng với axit sulfuric tạo este sulfate
- Bước 2: Este sulfate được thủy phân bằng nước để tạo ra IPA
- Phản ứng tổng quát: C₃H₆ + H₂SO₄ → (CH₃)₂CHOSO₃H (CH₃)₂CHOSO₃H + H₂O → CH3CHOHCH3 + H₂SO₄
- Hydro hóa acetone: Phương pháp này ít phổ biến hơn bởi Acetone thường đắt hơn Propene. Cách thực hiện:
- Nguyên liệu: Acetone + hydrogen
- Xúc tác: Đồng, oxit crom hoặc niken
- Quá trình thực hiện: Acetone thô được hydro hóa ở nhiệt độ 100-150°C và áp suất hydro cao.
- Phản ứng: (CH3)2CO + H₂ → CH₃CHOHCH₃
- Phương pháp sinh học (lên men): Sử dụng vi sinh vật như Clostridium beijerinckii hoặc Clostridium acetobutylicum, chuyển hóa đường hoặc tinh bột thành IPA kèm theo butanol và acetone. Mặc dù thân thiện với môi trường, phương pháp này có hiệu suất thấp và chưa phổ biến như quy trình tổng hợp hóa học.
Ứng dụng của Isopropyl Alcohol trong sản xuất, đời sống
Isopropyl Alcohol được sử dụng rộng rãi nhờ sở hữu những đặc điểm, tính chất hóa học nổi bật: làm dung môi tẩy rửa, pha loãng, làm chất trung gian, sát trùng trong y tế…
Chất dung môi
Rượu Isopropyl hòa tan một loạt các hợp chất không cực. Nó bay hơi nhanh nên để lại dấu vết dầu gần như bằng không, và có độc tính tương đối thấp so với các loại dung môi khác. Vì vậy, nó được sử dụng rộng rãi như một dung môi và như một chất làm sạch, loại bỏ các vết dầu hòa tan, pha loãng sơn.
Chất trung gian
Dùng để sản xuất một dung môi cực kỳ phổ biến trong cuộc sống hàng ngày – Isopropyl Acetate. Bên cạnh đó, Isopropyl Alcohol có thể dùng để tạo ra hợp chất làm chất xúc tác cho một vài khâu trong sản xuất công nghiệp.
Ngành bán dẫn
Việc làm sạch linh kiện bán dẫn không chỉ yêu cầu loại bỏ bụi bẩn mà còn đòi hỏi dung môi không để lại dư lượng, không ăn mòn, không dẫn điện. Isopropyl Alcohol đạt được đầy đủ các yêu cầu này.
Y tế
Trong y tế, các khay khử trùng thường có chứa một dung dịch pha loãng với nồng độ 60-70%. Isopropyl Alcohol làm biến tính protein lớp màng tế bào vi khuẩn, tấn công vào bên trong và làm chết vi khuẩn với cùng cơ chế.
Ô tô
Isopropyl Alcohol là một thành phần chính trong chất phụ gia nhiên liệu. Nước bị lẫn trong nhiên liệu có thể đóng băng trong nhiệt độ lạnh. Isopropyl Alcohol được thêm vào để hòa tan nước trong xăng và sẽ được tiêu thụ cùng với nhiên liệu, đảm bảo an toàn cho phương tiện.
Phòng thí nghiệm
Isopropyl Alcohol có thể là một chất thay thế tương đối không độc đối với formaldehyde và các chất bảo quản tổng hợp khác. Dung dịch rượu isopropyl nồng độ 70 – 99% được sử dụng rộng rãi để bảo quản mẫu vật.
Isopropyl Alcohol (IPA) là hóa chất quan trọng với nhiều ứng dụng công nghiệp song hiện nay trên thị trường có nhiều sản phẩm IPA không nhãn mác, xuất xứ, không đảm bảo độ tinh khiết để sử dụng. Liên hệ D.A.P Chem ngay hôm nay qua hotline 0833 698 989 hoặc website dapchem.com để được tư vấn và đặt mua Isopropyl Alcohol chất lượng cao với giá tốt nhất thị trường.
>> Xem thêm: Tổng quan về Isopropyl Alcohol (IPA)
